Prof. Dr. Ahmet Çelikkol
‘Az muhabbet tez ayrılık getirir’
“Eşler istiyorlarsa her anlarını birlikte geçirebilirler, bağımlı kişilik yapısındaki çiftler böylece mutluluğu yakalayabilir. Kadın kaçar erkek kovalar, bu denge tutturulursa mutlu ilişki kurulur. ”

Sağlıklı ilişki kurabilmek için çiftler her an dip dibe mi olmalı araya mesafe mi koymalı ?
Bu tamamen çiftin birlikte verebileceği bir karar. Çiftlerden ikisi de bağımlı kişilik yapısındaysa, her an birlikte olarak son derece mutlu bir ilişki kurabilirler. Bu çiftlere ‘Yok sen eşinden biraz uzaklaş’ demek gerçekten doğru bir tavsiye olmaz.

Paylaşılan zaman arttıkça sorunlar artar mı azalır mı ?
İlişkiler aynen bir çan eğrisi gibidir. İlişki geliştikçe uyum artar ama çan eğrisi tepeye vardığında daha fazla yakınlığın faydası olmaz. Bu noktada yine iç içe bir ilişki söz konusu olursa, o zaman aşağı doğru iniş başlayıp sorunlar artabilir.

Sizce birlikte mi yaşamalı herkesin ayrı evi mi olmalı ?
Çok muhabbet tez ayrılık getirir derler ya, az muhabbet de aynen bunun gibi ayrılık nedenidir. Öyle ayrı ayrı evlerde sağlam ilişki kurulmaz. Ayrı ayrı evlerde yaşanan ilişkinin adı kandırmacadır.

Randevulu seks mi, spontan seks mi daha fazla tatmin eder ?
İkisi birden demek daha uygundur. Programlı seks yapılabilir ama ilişkinin kendiliğinden gelişmesine de olanak tanımak lazım. Bu tür şeyleri sıkı kurallara bağlamak doğallığı bozabilir.

Bir tarafın kaçan diğer tarafın kovalayan olması her zaman bir ilişkiyi ayakta tutabilir mi ?
Kaçmak ve kaçar gibi yapmak kadına atfedilmiştir. Aslında bu dişinin doğasında vardır, örneğin kedilerde de böyle bir dürtü vardır. Bu hayata renk katabilir ama dozunu ayarlamak lazım. Erkeğin enerji sarf etmesine izin vermek gerekir.

* * *

Prof. Dr. İlkay Kasatura
‘Sevdiğiniz kişiyi esir almayın’
“Karşısındakini esir alan ilişki biçimi çiftleri birbirinden uzaklaştırır. Çiftlerden birinin kaçtığı diğerinin kovaladığı ilişki yapısı bir süre sonra kızgınlığı, bıkkınlığı getirir ve o ilişki biter.”

Sağlıklı ilişki kurabilmek için çiftler her an dip dibe mi olmalı araya mesafe mi koymalı ?
Ortak ilgi alanları yakalayarak eşlerin zamanlarını birlikte geçirmeleri güzel bir şeydir ama bireyselliğe de saygılı olmak gerek. Aksi halde kadının da erkeğin de, adeta karşısındakini esir alan davranışları birbirinden uzaklaşmalarına yol açar.

Paylaşılan zaman arttıkça sorunlar artar mı azalır mı ?
Burada dikkat edilmesi gereken şey, paylaşılan zamanın çokluğu değil paylaşımın kalitesidir. Tüm günlerini birbirleriyle geçirdikleri halde iyi bir ilişki kuramayan pek çok çift var. Birlikte zaman geçirmek ilişkinin mutlu olmasını çok fazla ilgilendiren bir konu değildir.

Sizce birlikte mi yaşamalı herkesin ayrı evi mi olmalı ?
Evlilik karşılıklı dayanışma ve paylaşımın gerçekleşmesi gereken bir süreç olduğu için ben çiftlerin ayrı evlerde oturmasına karşıyım. Ancak aynı evde yaşanırken de karşıdaki kişinin farklı bir birey olduğu unutulmamalı ve saygı gösterilmeli.

Randevulu seks mi, spontan seks mi daha fazla tatmin eder ?
Cinselliği spor salonunda gerçekleştirilen beden eğitimi olarak görmüyorum. Her iki tarafı da mutlu edecek şey karşılıklı sevginin sonucu olarak ortaya çıkan spontan sekstir. Cinselliğin sevgi, aşk, duygu içeren boyutlarını görmezden gelirsek ilişki zarar görür.

Bir tarafın kaçan diğer tarafın kovalayan olması her zaman bir ilişkiyi ayakta tutabilir mi ?
Kaçma kovalama tarzındaki davranışlar insanları ilişkinin doğallığından koparır. İlişkilerde kaçan taraf seven insanı bir süre peşinde koşturabilir ama daha sonra bıkkınlık, kızgınlık ve yıpranmışlık duygularının yaşanması kaçınılmazdır.

Öpüşmek (dudakların, bedenin ya da genital bölgelerin öpülmesi), sarılmak, birbirini hafifçe ısırmak ve okşamak çiftin gevşemesine ve fizik­sel olarak kendini eşine yakın hisset­mesine yardım eder. Uyarıldıkça bir­birlerinin bedenini keşfemeye başla­yabilirler. Kadınlar genellikle göğüs­lerinin ve meme başlarının hafifçe okşanmasından ya da öpülmesinden ve uyluklarına dokunulmasından hoşlanır. Parmaklardan birinin ya da ikisinin vajinaya sokulması da hoşla­rına gidebilir. Klitoris çok duyarlıdır ve kadın yeterince uyarılmadıysa ya da temas şiddetli ya da sertse klitorise dokunmak acı verebilir. Kadınla­rın çoğu klitoris gövdesinin (ya da çevresinin) hafifçe art arda okşanma­sından ya da dokunulmasından hoş­lanır ve birçok kadın oral seksi çok heyecan verici bulur.

Erkekler penis gövdesinin ve ba­şının tutulmasından, art arda okşan­masından ya da öpülmesinden, ya­lanmasından ve (dondurma gibi) emilmesinden hoşlanır. Penisin sıkı mı, yoksa gevşek mi tutulacağı ko­nusunda beğeniler farklılık göstere­bilir. Bazı erkekler testislerine doku­nulmasından ya da avuca alınmasın­dan ya da kalçalarının ve uylukları­nın okşanmasından da zevk alır. Er­keklerde meme başı kadınlardan da­ha az duyarlıdır, ama bazı erkekler meme başlarının uyarılmasından da hoşlanır.

Çift cinsel birleşmeye hazır oldu­ğunda penis vajinaya sokulur ve rit­mik bir biçimde birlikte hareket ede­rek cinsel hazzın artması sağlanır. Elle uyarılma aşamasından cinsel birleşmeye geçiş erkekte cinsel hazzı çok artırır, ama kadında bu her za­man böyle olmaz. Sevgi dolu bir iliş­kide kadın penisin vajinaya girme­sinden büyük duygusal doyum alır, ama bütün cinsel birleşme pozis­yonlarında klitoris yeterince uyarılamaz. Yeterli deneyimi olmayan ya da sık sık sevişmeyen bir kadın, ye­terince uyarılsa bile penisin vajinaya girişi sırasında acı duyabilir. Çiftlerin farklı pozisyonları deneyerek, sevi­şirken bunlardan hangisinin kendile­rine daha uygun olduğunu araştır­maları gerekir.

Orgazmdan sonra, erkeğin cinsel uyarıya yanıt vermediği bir evre var­dır. Yanıtsızlık dönemi adı verilen ve süresi kişiden kişiye çok farklı olabi­len bu dönem birkaç dakikayla bir­kaç saat arasında değişebilir. Penis sertliğini yitirir, beden gevşer ve sık­lıkla güçlü bir uyuma isteği oluşur.

Kadında cinsel uyarılma klitorisin ve vulvanın şişmesine ve kayganlaşmasına yol açar. Bu yolla vajina ağzı penisin girişini kolaylaştırır ve kadı­nın alacağı hazzı artırır. Rahim de büyüyüp yükselerek rahim boynunu penisin yolundan uzaklaştırır. Vaji-nanın üst bölümü balonlaşır. Or­gazm sırasında vajina ve rahim kas­ları ritmik olarak kasılır. Bazı kadın­larda üretradan az miktarda, idrar ol­mayan bir sıvı da atılır. Bunun erke­ğin boşalmasının kadındaki eşdeğe­ri olduğu düşünülüyor. Kadınlarda mutlaka biryanıtsızlık dönemi olma­sı gerekmez ve bazı kadınlar birbiri ardına birkaç kez orgazm olabilir.

Geçmişte cinsellik üzerine birçok araştırma yapıldı; bunların en ünlü­leri Masters ve Johnson ile Kinsey ve Hite tarafından yapılanlardır. Bu anketlerin hepsi erkekte cinsel aktivitenin erken yaşlarda doruğa ulaştı­ğını, genellikle ergenlik çağına denk gelen bu dönemde erkeğin haftada ortalama beş orgazm yaşadığını gösteriyor. Kırk yaşlarına gelen er­kekte bu oran haftada iki-üç orgaz­ma düşüyor ve bu sayı yaş ilerledik­çe giderek azalıyor.

Buna karşın, sonuçlar kadınlarda cinsel aktivitenin yirmili yaşların so­nunda ya da otuzlu yaşlarda doruğa ulaştığını ve gerek artış hızının, ge­rekse yaşla azalma hızının erkekler­den çok daha yavaş olduğunu dü­şündürüyor. Ayrıca kadınlarda âdet kanamaları, doğurganlık, gebelik ve menopozun önemli rol oynadığı çok daha karmaşık bir cinsel yaşam var­dır.

“Genel bir davranış kalıbı” bu­lunmasına karşın, bütün araştırma­larda insanların çoğunun ortalama­dan çok farklı olduğu, yıllarca boşal-mayan erkekler ya da günde birkaç kez uyarılan kadınlar bulunduğu gö­rülüyor. Bunun gibi, günde birkaç kez boşalan erkekler yanında, ya­şamları boyunca yalnızca birkaç kez uyarılmış kadınlar da var. Gerçek şu ki, bu “genel davranış kalıbına” uy­gun olup olmamaktansa, kendi cin­selliğinden memnun olmak çok da­ha önemli.

Dinsel ve kültürel inançlar kişile­rin cinsellik karşısındaki tutumların­da ve kabul edilebilir ya da edilemez saydıkları davranışlarda son derece önemli, belirleyici bir rol oynuyor. Kişi bir davranışın (örneğin kendi kendini tatmin [mastürbasyon]) za­rarsız olduğunu bilse bile, duygusal olarak yine de suçluluk ve pişmanlık duyabiliyor.

Yaklaşık bir kuşak önce cinselliğe erkeklerin kadınlardan daha fazla ilgi duyduklarına inanılır, dolayısıyla er­keğin mastürbasyon yapması, cinsel ilişkileri başlatması, hatta para öde­yerek seks yapması çok daha hoşgö­rüyle karşılanırdı. Feminizm dalga­sıyla ve kadın haklarının ve kadın so­runlarının kabul edilmesiyle kadın cinselliği çevresindeki tabular kalktı ve artık cinselliğin kadınlarda da er­keklerdeki kadar önemli olduğu bili­niyor. Günümüzde kadınlar kendile­rinin de cinsel istekleri olduğunu, mastürbasyon yaptıklarını ve cinsel fanteziler kurduklarını kabul etmeye daha yatkınlar. 1981 yılında gerçek­leştirilen bir araştırmada görüşme yapılan kadınların yüzde 73′ü 20 ya­şından önce mastürbasyon yaptığını söylüyordu. Aynı araştırmacıların 15 yıl önce, 1966 yılında gerçekleştir­dikleri benzeri bir araştırmada bu ra­kam yalnızca yüzde 46′ydı. Giderek mastürbasyon yapan kadın sayısı mı artıyor, yoksa artık kadınlar bundan daha kolay mı söz edebiliyor?

Bütün bu konular bir yana, kadın­larda cinsel uyarılmanın erkeklerden daha karmaşık ve daha belirsiz oldu­ğu açık. Birçok kadın kendi vücudu­nun nelerden hoşlandığını ve gele­neksel pozisyonlarda nelerin müm­kün olduğunu zamanla ve yeni eş­lerle öğrenir. Öte yandan, deneme­lere ve iletişime açık olan çiftlerin çoğu, her ikisini de tatmin eden bir davranış biçimi bulacaklardır.

Neler olup bittiğinin farkında olunsa bile, böylesine bir kısırdön­günün kırılması şaşırtıcı ölçüde güç olabilir. Kişinin özgüvenini yitirmesi ve yetersizlik duygusuyla kilitlen­mesi son derece kolaydır ve her cin­sel “başarısızlıkta” bu pekişecektir. Anlayışlı bir eş yardımcı olabilir, ama genellikle eş de bu arada kendi yetersizlik duygularıyla uğraşmakta­dır: “Neden artık benimle sevişmek istemiyor? Artık çekici değil miyim? Başkasıyla ilişkisi mi var?”

Dolayısıyla seks terapisinde özel­likle eşlerin bu negatif duygularını ifade etmelerine olanak vermek, kendilerini sürekli geriye çeken bu kısırdöngüden çıkmalarını ve başar­ma baskısı olmaksızın birbirlerinin fi­ziksel yakınlığından hoşlanmayı öğ­renmelerini sağlamak amaçlanır. Te­rapistler genellikle, bu kitabın iler­deki bölümlerinde (s. 36-39) anlatı­lan “Beş duyuya odaklanma” egzer­sizlerinden yararlanarak, çiftlerin yavaş yavaş gevşemelerine ve bir za­manlar yaşadıkları hazzı ve güveni yeniden kazanmalarına yardım et­meye çalışır.

Ayrıca bazı kişilerin cinsellik ko­nusunda kapalı ve çekingen bir ya­pısı vardır. Bunda kültürün, dinin ya da yetiştirilme biçiminin rolü olabilir. Örneğin birçok dinde cinsel birleşmenin ne zaman yapılabileceği ve âdet kanamaları sırasında kadınların neler yapıp neler yapamayacakları konusunda katı kurallar vardır ve ge­beliği önleyici yöntemler yasak ola­bilir. İffetliliğe yüklenen anlam kadı­nın kendi vücudunu incelemesini engelleyebilir ve doktordan bilgi ya da yardım istemede son derece zor­lanabilir. Cinselliğin günah ve suçla ilişkilendirilmesi mantıklı düşünmeyi engelleyecek kadar derin kökler sal­mış olabilir; bu da çeşitli cinsel zor­luklara yol açar.

Bir başka sorun da, giderek daha açık fikirli yaklaşımların benimsen­mesine karşın, hâlâ kadının ve erke­ğin şu ya da bu biçimde basmakalıp cinsel rollere uymasının beklenmesi­dir. Erkeklerin her zaman sevişmeye hazır, çok erkeksi ve yaşamın bütün
yönlerini denetim altında tutan güç­lü kişiler oldukları varsayılıyor. Öte yandan erkeklerin duyarlı ve duygu­sal olmaları, içlerinden geçen gizli duygularını kolayca dile getirebil­meleri beklenmiyor.

Kadınlara da şu ya da bu şekilde kadının cinsel organlarının ve cinsel­liğin “kirli” olduğu ve iyi kızların cin­sel ilişki peşinde koşmayacakları ve cinsellikten hoşlanmayacakları me­sajı iletiliyor. Erkekler tarafından yanlış anlaşılabileceği ve bunun ba­şını belaya sokabileceği korkusun­dan kurtulsa bile, çoğu kadın cinsel­lik konusunda tam olarak kendini ifade etmekte zorlanabiliyor. Erkek çocukların ve yetişkin erkeklerin mastürbasyon yapması kabul edilse (hatta beklense) de, genç kızlarda ve yetişkin kadınlarda mastürbasyon
ve cinsel fanteziler birer tabu olma­ya devam ediyor.

Flört ederken bu çelişik roller ve beklentiler ilişkiye bir başka çeşni katabilir, ama uzun süreli bir ilişkide cinsel doyumun önünde engel oluş­turması mümkündür. Seks terapisi kişilerin ve çiftlerin bu karmaşık kül­türel beklentilerle ilgili duygularını ortaya çıkarmalarına olanak verir. Ayrıca cinselliğe istedikleri kadar il­gi duyma ya da duymama ‘izni’ de verebilir.